Meerjarige groenten

Brave Hendrik is een vergeten groente die goed bij permacultuur past.

Elk jaar een teeltplan, elk jaar opnieuw inzaaien. Maar heb je er weleens aan gedacht planten neer te zetten waarvan je jaar na jaar kunt oogsten?

De meeste groenten die we kennen en eten zijn namelijk eenjarigen. Deze planten voltooien hun levenscyclus van kieming tot zaad binnen één jaar. Ze worden ieder jaar opnieuw ingezaaid en een aantal weken tot aantal maanden later geoogst.

Door planten te laten staan, bloeien en zaad maken en door vruchten te laten zitten, kun je onderzoeken of je de levenscyclus van deze eenjarigen kunt verlengen.

Er bestaan ook tweejarigen die twee jaar of langer leven als je ze op deze manier laat staan. Maar planten waarvan we zeker weten dat je er jarenlang van kunt eten, zijn de zogeheten meerjarigen.

Vaste planten

Moestuinplanten waarvan je een aantal jaren en soms heel lang kunt oogsten, zijn bessenstruiken en kruiden als salie en lavendel.
Er zijn ook groenten die meerjarig zijn zoals de Nine Star, broccoliplant die langer meegaat dan één seizoen, of een spinaziesoort die steeds weer terugkomt: de Brave Hendrik.

Dit soort planten plant je eenmalig in je moestuin en je hebt er jarenlang plezier van.

Zelfzaaiers

En je hebt de eenjarigen die als je ze laat staan, bloeien, zaad vormen en zichzelf uitzaaien. Ze doen dit jaar na jaar, ze blijven terugkomen.
Zoals de rucola. Eenmaal gezaaid, zaait het plantje zichzelf uit. Je hebt zo elk jaar verse rucola voor op de boterham, de pizza of in de salade.

Permacultuur

Eigenlijk passen deze zelfzaaiers en vaste planten heel goed bij een permacultuur tuin. Hier vindt geen wisselteelt en geen grondbewerking plaats. Het doel is een zichzelf in stand houdend systeem te creëren dat continu voor een overvloed aan voeding zorgt. Deze teeltwijze gaat een stapje verder dan biologisch moestuinieren,

Voordelen van meerjarige groenten

Deze manier van moestuinieren heeft een aantal voordelen:

  • Het is veel minder werk. Je hoeft de meerjarigen namelijk maar één jaar te zaaien/planten.
  • Je kunt jarenlang genieten van van de oogst van dezelfde planten.
  • De planten en wortels ontwikkelen zich door de jaren heen. Daarom zijn meerjarige planten minder vatbaar voor ziekten en weersomstandigheden.
  • Meerjarige planten zorgen ervoor dat de bodem altijd bedekt blijft. Zo krijgt onkruid minder kans en groeien er vooral de planten die jij graag wilt.

25 meerjarige groenten (incl. zelfzaaiers)

  1. Aardpeer
  2. Artisjok
  3. Asperge
  4. Brave Hendrik
  5. Boomspinazie
  6. Broccoli Nine Star
  7. Daslook
  8. Egyptische ui
  9. Eeuwige moes
  10. Kardoen
  11. Kleine pimpernel
  12. Knolcapucien
  13. Kraallook
  14. Nieuwzeelandse spinazie
  15. Oerprei
  16. Oesterblad
  17. Postelein
  18. Raapsteeltjes
  19. Rabarber
  20. Rucola
  21. Snijbiet
  22. Suikerwortel
  23. Tuinmelde
  24. Turkse raket
  25. Veldsla

Experimenteer

Veranderen is altijd moeilijk. Maar je misschien heb je al een aantal planten uit deze lijst in je tuin staan. Sommigen ken je wellicht niet, het zijn vergeten groenten, zoals tuinmelde en aardpeer. Wil je gezin en gasten verrassen met eens iets heel anders én een tuin met minder onderhoud en een hogere natuurwaarde? Dan is het de moeite waard eens een aantal meerjarige groenten aan te planten.

Fotocredit: Brave Hendrik door Enrico Blasutto [CC BY-SA 3.0], via Wikimedia Commons